Tại sao trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc? Giải đáp từ chuyên gia

Trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc là tình trạng khiến nhiều mẹ bỉm lo lắng trong những tháng đầu đời. Bé thường xuyên giật mình, trằn trọc hoặc thức giấc giữa đêm không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của con mà còn khiến mẹ mệt mỏi. Vậy đâu là nguyên nhân và làm thế nào để cải thiện giấc ngủ cho bé hiệu quả? Cùng Home Care đi tìm câu trả lời trong bài viết dưới đây nhé. 

Dấu hiệu trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc mẹ dễ nhận biết

Không quá khó để mẹ nhận ra bé yêu đang gặp khó khăn trong giấc ngủ. Nếu thấy con có những biểu hiện sau, mẹ cần chú ý để tìm cách hỗ trợ bé kịp thời: 

• Bé dễ giật mình khi đang ngủ: Nhiều trẻ đang ngủ ngon nhưng chỉ cần tiếng đóng cửa, tiếng nói chuyện hoặc ánh sáng thay đổi cũng có thể khiến bé tỉnh giấc. Nếu tình trạng này xảy ra thường xuyên, bé sẽ khó duy trì giấc ngủ sâu và dễ quấy khóc vào ban đêm.
• Bé trằn trọc khó ngủ, ngủ không sâu giấc: Bé có thể ngủ được khoảng 15 – 20 phút rồi lại thức dậy, quấy khóc hoặc cần bế ru mới ngủ tiếp. Khi giấc ngủ bị ngắt quãng liên tục, cơ thể bé không được nghỉ ngơi đầy đủ dễ khiến bé dễ cáu gắt, bú kém và ảnh hưởng đến quá trình phát triển.
• Trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc hay vặn mình: Bé thường có biểu hiện gồng người, đỏ mặt, vặn vẹo cơ thể kèm theo những tiếng rên hừ hừ. Tình trạng này thường xảy ra vào nửa đêm về sáng, khiến giấc ngủ của con bị gián đoạn liên tục. 
• Trẻ sơ sinh ít ngủ, ngủ không sâu giấc: Thông thường, trẻ sơ sinh cần ngủ từ 14 – 17 tiếng mỗi ngày tùy theo độ tuổi. Nếu bé ngủ ít hơn bình thường, thường xuyên tỉnh giấc và khó ngủ lại thì mẹ cần theo dõi kỹ hơn.

Nguyên nhân nào khiến trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc?

Để cải thiện tình trạng này, mẹ cần hiểu rõ nguyên nhân tác động đến chất lượng giấc ngủ của trẻ, từ sinh lý, sinh hoạt cho đến các vấn đề sức khỏe. 

Nguyên nhân sinh lý

Do chu kỳ giấc ngủ của bé chưa ổn định, giấc ngủ REM chiếm tỷ lệ cao nên bé rất dễ tỉnh giấc khi có tiếng động hoặc thay đổi môi trường. Ngoài ra, trong các giai đoạn phát triển như lẫy, bò hoặc Wonder Weeks, não bộ hoạt động nhiều hơn cũng khiến bé ngủ chập chờn và khó vào giấc. 

Nguyên nhân sinh hoạt

Lịch trình bú và ngủ chưa hợp lý cũng là nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc. Bé quá đói, bú quá no hoặc bú sát giờ ngủ dễ bị đầy bụng, khó chịu và tỉnh giấc giữa đêm. Ngoài ra, ánh sáng mạnh, tiếng ồn hoặc môi trường ngủ thay đổi liên tục vào ban ngày cũng khiến bé khó ngủ sâu và dễ trằn trọc hơn.

Nguyên nhân khách quan 

Tã bẩn, quần áo quá bí hoặc nhiệt độ phòng không phù hợp đều có thể khiến bé khó chịu khi ngủ. Nếu phòng quá nóng, bé dễ đổ mồ hôi và quấy khóc. Ngược lại, nhiệt độ quá lạnh cũng khiến bé ngủ không yên giấc. Ngoài ra, tình trạng hăm tã hoặc rôm sảy gây ngứa ngáy, khó chịu cũng là nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc. 

Nguyên nhân bệnh lý

Trong một số trường hợp, tình trạng ngủ không sâu giấc có thể liên quan đến vấn đề sức khỏe như:

• Thiếu vitamin D3, canxi hoặc kẽm.
• Nghẹt mũi khiến bé khó thở.
• Đầy hơi, khó tiêu.
• Trào ngược dạ dày nhẹ.

Nếu bé ngủ kém kéo dài kèm theo bú ít, chậm tăng cân hoặc quấy khóc liên tục, mẹ nên đưa bé đi kiểm tra sớm.

Bí quyết “vàng” giúp bé ngủ ngon, sâu giấc

Mẹ đừng quá lo lắng nhé, vì chúng ta hoàn toàn có thể giúp con cải thiện giấc ngủ bằng những thay đổi nhỏ nhưng hiệu quả sau đây: 

Tạo môi trường ngủ thoải mái cho bé

Mẹ hãy đảm bảo phòng ngủ của con luôn thoáng mát, sạch sẽ. Nhiệt độ phòng lý tưởng nhất cho trẻ sơ sinh là từ 26-28 độ C. Mẹ có thể sử dụng thêm máy lọc không khí hoặc máy tạo độ ẩm nếu cần thiết. Ngoài ra, hãy tắt bớt đèn, sử dụng ánh sáng vàng dịu nhẹ để báo hiệu cho não bộ của bé rằng đã đến giờ đi ngủ.

Thiết lập giờ ngủ đều đặn

Tạo ra một trình tự ngủ lặp đi lặp lại hàng ngày sẽ giúp bé hình thành phản xạ có điều kiện. Mẹ có thể bắt đầu bằng tắm nước ấm, massage nhẹ nhàng cho con, sau đó đọc một câu chuyện ngắn hoặc hát ru con ngủ. Khi được lặp lại đều đặn, bé sẽ hiểu rằng sau những hoạt động này chính là lúc mình cần đi ngủ. 

Cho bé bú đủ trước khi ngủ

Trước giờ ngủ, mẹ cần đảm bảo bé được bú đủ nhưng không quá no. Một mẹo nhỏ là mẹ hãy đảm bảo bé được vỗ ợ hơi thật kỹ sau khi bú để loại bỏ khí thừa trong dạ dày, giúp bé không bị đầy bụng hay khó chịu khi nằm xuống. 

Quấn khăn hoặc tạo cảm giác an toàn cho bé

Trong những tháng đầu đời, quấn khăn đúng cách có thể giúp giảm phản xạ giật mình và tạo cảm giác an toàn cho bé. Nhờ đó, bé dễ ngủ sâu giấc và ít tỉnh giấc hơn. Tuy nhiên, mẹ không nên quấn quá chặt để tránh ảnh hưởng đến khả năng vận động và hô hấp của trẻ.

Ngoài những cách chăm sóc bé tại nhà, mẹ cũng có thể tham khảo dịch vụ bảo mẫu tại gia của Home Care để được hỗ trợ xây dựng thói quen ngủ khoa học cho bé. Đội ngũ bảo mẫu giàu kinh nghiệm sẽ đồng hành cùng mẹ thiết lập lịch sinh hoạt EASY phù hợp theo từng giai đoạn phát triển, giúp bé dễ vào giấc và ngủ sâu hơn. Khi nếp sinh hoạt của bé dần ổn định, mẹ cũng sẽ có thêm thời gian nghỉ ngơi và phục hồi sức khỏe sau sinh hiệu quả hơn.

Khi nào mẹ cần đưa bé đi khám?

Mặc dù phần lớn trường hợp trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc là hiện tượng sinh lý bình thường, nhưng mẹ vẫn nên đưa bé đi khám nếu xuất hiện các dấu hiệu sau:

• Bé thường xuyên quấy khóc dữ dội, không thể dỗ trong nhiều giờ liền. 
• Bé có dấu hiệu rụng tóc vành khăn, đổ mồ hôi trộm. 
• Bé chậm tăng cân, lười bú hoặc có các biểu hiện khó thở, khò khè kéo dài. 
• Tình trạng ngủ không sâu giấc đi kèm với sốt hoặc các vấn đề về da liễu nghiêm trọng. 

Thăm khám sớm sẽ giúp phát hiện nguyên nhân chính xác và có hướng xử lý phù hợp cho bé.

Chuyên mục Q&A: Giải đáp thắc mắc thường gặp

1. Trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc có thiếu chất không?

Tình trạng này có thể là dấu hiệu bé đang thiếu một số vi chất quan trọng như vitamin D3, canxi hoặc kẽm, khiến hệ thần kinh dễ bị kích thích. Tuy nhiên, mẹ không nên tự ý bổ sung thực phẩm chức năng cho con mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ để có liều lượng phù hợp nhất.

2. Trẻ sơ sinh ít ngủ hơn bình thường có đáng lo?

Nếu bé ít ngủ nhưng vẫn chơi ngoan, bú tốt và tăng cân đều đặn thì mẹ không cần quá lo lắng vì mỗi bé có một nhu cầu sinh lý khác nhau. Ngược lại, nếu bé ít ngủ kèm theo quấy khóc, lờ đờ hoặc bỏ bú, mẹ nên theo dõi sát sao và đưa con đi kiểm tra sức khỏe sớm.

3. Có nên đánh thức bé dậy vào ban ngày nếu bé ngủ quá lâu không?

Thông thường, mẹ không nên để một giấc ngủ ngày của bé kéo dài quá 2.5 – 3 tiếng đồng hồ. Đánh thức bé dậy để bú và tham gia các hoạt động vận động nhẹ nhàng sẽ giúp bé phân biệt rõ ngày đêm, từ đó giúp giấc ngủ đêm của con trở nên sâu và dài hơn. 

Kết luận 

Hy vọng với những chia sẻ chi tiết trên, mẹ đã có cái nhìn toàn diện hơn về vấn đề trẻ sơ sinh ngủ không sâu giấc. Xây dựng môi trường ngủ thoải mái, lịch sinh hoạt hợp lý sẽ giúp bé ngủ ngon và phát triển tốt hơn. Nếu bé ngủ kém kéo dài kèm dấu hiệu bất thường, mẹ nên đưa bé đi khám để được tư vấn phù hợp.